Książki

prawo

Zachowek w polskim prawie spadkowym

Opis książki Zachowek w polskim prawie spadkowym:

Zachowek w polskim prawie spadkowym stanowi pierwsze w polskiej literaturze całościowe opracowanie ważnej i niełatwej problematyki zachowku. Autor omawia nie tylko dotychczasowy dorobek orzecznictwa i nauki, ale także - korzystając z badań komparatystycznych - wskazuje rozwiązania innych problemów wyłaniających się na tym tle.

Szczegółowo omówione zostały m.in.: miejsce zachowku w prawie spadkowym (w tym relacja do innych instytucji chroniących osoby najbliższe spadkodawcy), krąg osób uprawnionych do zachowku, wydziedziczenie, obliczanie zachowku (w tym doliczanie darowizn i innych przysporzeń), odpowiedzialność za zachowek i przedawnienie roszczeń wynikających z prawa do zachowku.

Opracowanie, napisane jasnym i przystępnym językiem, będzie niezbędną pomocą dla wszystkich osób zajmujących się prawem spadkowym.

Dr Paweł Księżak jest adiunktem w Katedrze Prawa Cywilnego Uniwersytetu Łódzkiego, radcą prawnym, członkiem kilku zespołów problemowych Komisji Kodyfikacyjnej Prawa Cywilnego powołanych do opracowania przepisów nowego Kodeksu cywilnego, autorem wielu publikacji naukowych. Specjalizuje się w prawie spadkowym i rzeczowym, zagadnieniach ochrony dóbr osobistych i bezpodstawnego wzbogacenia.

Spis treści: Rozwiń >>

Rozdział I Miejsce zachowku w prawie spadkowym 15
11 Swoboda testowania 15
12 Ograniczenia swobody testowania w przekroju historycznym
i prawnoporownawczym 23
121 Wprowadzenie 23
122 Prawo rzymskie 24
123 Prawo okresu przedkodyfikacyjnego 28
124 System rezerwy 30
125 System zachowku 32
126 Systemy alimentacyjne 35
127 Inne systemy 37
128 Rozwoj prawa polskiego 38
13 Uzasadnienie i funkcje ograniczenia swobody testowania 47
14 Konstytucyjne podstawy ograniczenia swobody testowania 55
15 Podstawowe cechy polskiego systemu zachowku 60
16 Inne instrumenty ochrony osob najbliższych spadkodawcy 69
161 Wprowadzenie 69
162 Uprawnienia dziadkow spadkodawcy 70
163 Uprawnienie do korzystania z mieszkania 76
164 Prawa wyłączone ze spadku przypadające ex lege rodzinie 79
1641 Wprowadzenie 79
1642 Prawa do lokali 79
1643 Prawa ze stosunku pracy 85
1644 Świadczenia z tytułu bezrobocia 87
1645 Roszczenia osob niesłusznie skazanych za wykroczenia 87
1646 Roszczenia osob represjonowanych 88
165 Wnioski dla analizy przepisow o zachowku 88
166 Inne uprawnienia – wzmianka 89
17 Granice swobody testowania w świetle art58 kc 90
18 Podsumowanie i wnioski de lege ferenda 93
Rozdział II Osoby uprawnione do zachowku 98
22 Krąg osob potencjalnie uprawnionych do zachowku 99
23 Okoliczności wpływające na krąg osob uprawnionych do zachowku po danym
spadkodawcy (in concreto) 107
231 Uwagi ogolne 107
232 Uznanie za niegodnego dziedziczenia 108
233 Orzeczenie separacji 111
234 Wyłączenie małżonka od dziedziczenia (art940 kc) 112
235 Zrzeczenie się dziedziczenia 115
236 Częściowe zrzeczenie się dziedziczenia 119
237 Zrzeczenie się prawa do zachowku 124
238 Częściowe zrzeczenie się prawa do zachowku 132
239 Zrzeczenie się dziedziczenia z zastrzeżeniem zachowku 134
2310 Warunkowe zrzeczenie się zachowku 135
2311 Zrzeczenie się zachowku na rzecz innej osoby 137
2312 Odrzucenie spadku i odrzucenie spadku z zastrzeżeniem zachowku 138
24 Kolejność nabywania prawa do zachowku 141
25 Skutki testamentu negatywnego 142
26 Roszczenie o zachowek spadkobiercow ustawowych 148
27 Wydziedziczenie 154
271 Pojęcie, funkcje i charakter prawny wydziedziczenia 154
272 Wydziedziczenie częściowe 159
273 Podstawy wydziedziczenia 164
274 Sposob wydziedziczenia 190
275 Skutki wydziedziczenia 197
276 Przebaczenie 202
28 Rozszerzenie kręgu uprawnionych do zachowku 215
Rozdział III Wysokość zachowku 216
31 Wprowadzenie 216
32 Udział spadkowy stanowiący podstawę do obliczenia zachowku 219
33 Ułamek stanowiący podstawę do obliczania zachowku 226
34 Wartość spadku stanowiąca podstawę do obliczania zachowku 230
341 Wprowadzenie 230
342 Chwila ustalenia stanu i wartości spadku 235
343 Zasady ustalania wartości spadku 246
35 Doliczanie darowizn 261
351 Zagadnienia ogolne 261
352 Pojęcie darowizny na gruncie przepisow o zachowku 270
353 Inne przysporzenia podlegające doliczeniu do spadku 272
3531 Dyspozycja wkładem bankowym na wypadek śmierci 272
3532 Dyspozycja wkładem członkowskim i oszczędnościami
w społdzielczych kasach oszczędnościowo-kredytowych 276
3533 Dyspozycja uczestnika funduszu inwestycyjnego otwartego 276
3534 Dyspozycja środkami zgromadzonymi w funduszu emerytalnym 277
3535 Składki w ubezpieczeniu na życie 279
3536 Dyspozycja udziałami w społdzielni 281
3537 Umowa z następcą 282
3538 Zasiedzenie nieformalnie nabytego prawa 289
3539 Przeznaczenie mienia na tworzoną fundację 289
35310 Rozszerzenie wspolności majątkowej małżeńskiej 290
35311 Podsumowanie 290
354 Darowizny niepodlegające doliczeniu do spadku 291
355 Inne przysporzenia niepodlegające doliczeniu do spadku 298
3551 Przekazanie nieruchomości 298
3552 Świadczenia odszkodowawcze 300
3553 Świadczenia z ubezpieczeń społecznych 302
3554 Odprawa pośmiertna 303
3555 Służebność mieszkania 303
3556 Dożywocie 304
356 Koszty wychowania oraz wykształcenia ogolnego 305
357 Prawa, ktore przechodzą na oznaczone osoby z mocy prawa 305
36 Ustalanie wysokości zachowku 306
Rozdział IV Sposoby pokrycia zachowku 308
41 Wprowadzenie 308
42 Powołanie do spadku 309
43 Ustanowienie zapisu i polecenia 311
44 Darowizna 314
45 Koszty wychowania i wykształcenia 317
46 Niedopuszczalność zmiany sposobu pokrycia zachowku 320
47 Cautela Socini 321
48 Odesłanie do zachowku 325
Rozdział V Roszczenie z tytułu zachowku 328
51 Ogolna charakterystyka roszczenia z tytułu zachowku 328
52 Dziedziczenie roszczenia o zachowek 332
53 Zbywalność roszczenia o zachowek 338
54 Zbywalność przyszłego roszczenia o zachowek 342
55 Zrzeczenie się roszczenia o zachowek (przyszłego i teraźniejszego) 345
56 Egzekucja z roszczenia o zachowek 346
57 Roszczenie o zachowek ze spadku obejmującego gospodarstwo rolne 347
58 Nadużycie roszczenia o zachowek (art5 kc) 353
59 Roszczenie o zachowek a klauzula rebus sic stantibus 361
510 Obowiązek zwrotu nienależnego świadczenia z tytułu zachowku 363
Rozdział VI Odpowiedzialność za zachowek 364
61 Odpowiedzialność spadkobiercow zobowiązanych do pokrycia zachowku 364
611 Zasady ogolne 364
612 Ograniczenie odpowiedzialności za zapisy i polecenia oraz zachowek 366
613 Zmniejszenie zapisow i poleceń 376
614 Miejsce zachowku wśrod długow spadkowych 386
62 Odpowiedzialność obdarowanych za zachowek 391
621 Zagadnienia ogolne 391
622 Przesłanki powstania odpowiedzialności obdarowanego 395
623 Podmiot odpowiedzialny 399
624 Odpowiedzialność kilku obdarowanych 400
625 Zakres odpowiedzialności obdarowanego 405
626 Uprawnienie do zwolnienia się z obowiązku pokrycia zachowku przez
obdarowanego 412
627 Regres obdarowanego 415
628 Odpowiedzialność obdarowanego za zachowek a zapisy i polecenia 417
Rozdział VII Wymagalność i przedawnienie roszczeń z tytułu zachowku 418
71 Wprowadzenie 418
72 Wymagalność roszczeń z tytułu zachowku 422
73 Przedawnienie roszczeń przeciwko spadkobiercy testamentowemu 427
74 Przedawnienie roszczeń przeciwko obdarowanemu 441
75 Przedawnienie roszczeń przeciwko spadkobiercy ustawowemu 443
76 Przedawnienie roszczeń o zmniejszenie zapisow i poleceń 444
77 Przerwanie biegu terminu przedawnienia 446
78 Przedawnienie roszczenia o wykonanie zapisu lub darowizny pokrywającej
zachowek 458
79 Ochrona uprawnionego przed skutkami przedawnienia 459
710 Podsumowanie 461
Literatura 462