Książki

literatura piękna

Bezkrwawa rewolucja Historia wegetarianizmu od 1600 roku do czasów współczesnych

Opis książki Bezkrwawa rewolucja Historia wegetarianizmu od 1600 roku do czasów współczesnych:

Tristram Stuart ukazuje w swojej rewolucyjnej książce, jak różnorodne i głębokie są źródła tego, co nazywamy wegetarianizmem, a co określa nie tylko sposób odżywiania się czy postawę etyczną, ale także sposób postrzegania świata.
Śledzi oddziaływanie filozofii Wschodu i wielkich religii Indii, które odcisnęło się już na myśli Pitagorasa czy Sokratesa. Analizuje interpretacje chrześcijaństwa, wedle których człowiek nie został stworzony, by jeść mięso („Zawsze wydawało mi się, że człowiek nie narodził się, aby być drapieżnikiem" - tak ujął to, choć z innych pozycji, Albert Einstein). Bada pisma wielkich myślicieli i twórców: Francisa Bacona, Isaaca Newtona, Kartezjusza, Woltera czy Percy'ego Shelleya i znajduje w nich tę samą niechęć do zabijania zwierząt i to samo przekonanie o dobroczynnym wpływie bezmięsnej diety, które podziela jakże wielu współczesnych.
Bezkrwawa rewolucja zyskała wielką popularność w USA i Wielkiej Brytanii. Zawdzięcza ją nie tylko skrupulatności Tristrama Stuarta i jego imponującej wiedzy, ale także niebagatelnemu talentowi literackiemu autora, dzięki czemu książkę czyta się z niebywałą przyjemnością.

W erze poprzedzającej rewolucję przemysłową batalia w sprawie spożywania mięsa była jedną z kluczowych bitew na froncie walki o zdefiniowanie relacji człowieka z naturą. Zasadnicze pytanie: „czy ludzie powinni jeść zwierzęta?", było prawdziwym wyzwaniem dla przekonania społeczeństwa Zachodu, że świat i wszystko na świecie zostało stworzone wyłącznie dla ludzkości.
[fragment]


Mocna rzecz. Sugestywna, wszechstronna - kopalnia wiedzy... Argumenty Stuarta naprawdę zmieniają perspektywę.
„The New York Times Book Review"

Bezkrwawa rewolucja jest prawdziwą ucztą idei - dziełem naukowym i zarazem doskonałą rozrywką.
„The Washington Post"

Fragment książki: Rozwiń >>

Społeczeństwa Zachodu sprzyjały kształtowaniu się postawy dbałości o zwierzęta, a jednocześnie podtrzymywały prawo ludzkości do ich zabijania i zjadania. Współcześnie zwykle staramy się jakoś pogodzić odruch współczucia z pragnieniem jedzenia mięsa i możemy wybrać, zgodnie z naszym upodobaniem, jeden z wielu ściśle określonych stylów życia, jakie podsuwa nam nasza kultura. [...] W epoce poprzedzającej rewolucję przemysłową problem jedzenia mięsa był jednym z najżywiej dyskutowanych zagadnień w dziedzinie zmagań o określenie właściwych stosunków ludzkości z przyrodą. Podstawowe pytanie: „Czy ludzie powinni jeść zwierzęta?", stanowiło poważne wyzwanie dla ludzi Zachodu, przekonanych, że świat i wszystko w jego obrębie stworzono wyłącznie z myślą o człowieku. [...] Człowiek był panem całej ziemi, ale na czym dokładnie miało polegać jego panowanie? Według Biblii panowanie człowieka nad zwierzętami, przynajmniej z początku, najwyraźniej nie obejmowało zabijania ich - albowiem następną rzeczą, którą Bóg powiedział do Adama i Ewy, było: „Oto wam daję wszelką roślinę przynoszącą ziarno po całej ziemi i wszelkie drzewo, którego owoc ma w sobie nasienie: dla was będą one pokarmem" (Rdz 1,29). Z tych pierwotnych kulinarnych instrukcji większość siedemnasto- i osiemnastowiecznych teologów wysnuła wniosek, że Adam i Ewa ograniczali się do spożywania owoców i roślin i że wszelkie stworzenia, jako roślinożercy, żyły ze sobą w zgodzie. Dopiero znacznie później (tysiąc sześćset lat według standardowej biblijnej chronologii), gdy ziemia została zniszczona i ponownie odrodziła się po potopie, Bóg zmienił przyznane człowiekowi prawa. [...] Przekonanie, że dieta warzywna jest zdrowsza, a mięso może być szkodliwe, nieuchronnie prowadziło do konkluzji, że człowiek jest stworzeniem roślinożernym, nie mięsożernym, a zabijanie zwierząt jest czymś nienaturalnym. Badanie praw natury miało przynosić wiedzę na temat zamysłów, jakie przyświecały Bogu w akcie stworzenia, niezależną od objawienia zawartego w Biblii. Nowe obserwacje naukowe potwierdzały, jak sądzono, dawne tezy teologiczne o pierwotności diety warzywnej i wzmacniały pogląd, że bezlitosne traktowanie przez ludzi „niższych" stworzeń stanowi zaburzenie naturalnego porządku rzeczy. [...] Gdy poważnym problemem Europy stało się zniszczenie środowiska i wzrost populacji, ekonomiści zajęli się palącą kwestią ograniczonych zasobów naturalnych. Wielu z nich uświadomiło sobie, że produkcja mięsa jest ogromnie nieefektywnym procesem, w którym dziewięć dziesiątych zasobów spożywanych przez zwierzęta w postaci paszy zamienia się w mało przydatny nawóz. [...] W swojej rygorystycznej diecie Bushell bez wątpienia czerpał inspiracje z chrześcijańskiej (i przedchrześcijańskiej) tradycji powstrzymywania się od jedzenia mięsa i surowości życia zakonnego. Powszechnie wierzono, że poddawanie ciała ścisłym ograniczeniom pomaga w odrodzeniu i oczyszczeniu duszy z grzechu. A właśnie mięso i alkohol uchodziły za główne przejawy zbytku. Bushell stanął jednak przed pewnym problemem: otóż w protestanckiej Anglii ascetyczne posty postrzegano jako pozostałości katolickich przesądów.